Αντιδρά στη στείρωση των αυτόχθονων ελληνικών φυλών σκύλων η Ο.Μ.Μ.Α

Την αντίθεσή τους στην στείρωση των αυτόχθονων ελληνικών φυλών σκύλων εκφράζει εντόνως η Ο.Μ.Μ.Α. (υπό ίδρυση Νομικό Πρόσωπο για την προστασία των Αλωπεκίδων και άλλων αυτόχθονων ελληνικών φυλών σκύλων).

Για το εν λόγω ζήτημα η Ο.Μ.Μ.Α. παρουσιάζει την γνωμοδότηση σχετικά με το υπό διαβούλευση σχέδιο νόμου «για τα ζώα συντροφιάς» του Δημητρίου Μπελαντή, Δικηγόρου παρ’ Αρείω Πάγω.

Από την Ένωση Προσώπων με την επωνυμία «Ομάδα Μελέτης και Μέριμνας για την Αλωπεκίδα» (Ο.Μ.Μ.Α.), η οποία ασχολείται συστηματικά με την μελέτη, μέριμνα και προστασία αυτοχθόνων στην Ελλάδα παλαιότατων φυλών και κατηγοριών σκύλων και ιδίως με την αυτόχθονη και αρχαιότατη φυλή σκύλων Αλωπεκίδα μου τέθηκαν τα εξής ερωτήματα :

  1. Σε σχέση με το υφιστάμενο νομοθετικό πλαίσιο για την προστασία των ζώων γενικά αλλά και ειδικότερα των (εξημερωμένων) «ζώων συντροφιάς», δηλαδή τον ν. 4039/2012 (ΦΕΚ Α’ /15/2012), όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει, το υπό διαβούλευση σχέδιο νόμου (http://www.opengov.gr/ypes/?p=7914) βελτιώνει ή επιδεινώνει την προστασία των ζώων συντροφιάς; Και στον βαθμό που επιδεινώνει την προστασία και την ευζωία των ζώων συντροφιάς, τι πρέπει να αντιπροταθεί έναντι αυτού;
  2.  Σε σχέση με τα συνταγματικά ατομικά δικαιώματα των ιδιωτών ιδιοκτητών ή κατόχων των ζώων συντροφιάς, ποια προβλήματα προκύπτουν ή συνάγονται σε σχέση με το υπό διαβούλευση νομοσχέδιο; Προστατεύονται επαρκώς τα ατομικά τους δικαιώματα ως ιδιοκτητών των ζώων αλλά και προσώπων επιφορτισμένων με την φροντίδα τους και δικαιούμενων στην ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητάς τους κατά το άρθρο 5 παρ.1 Συντάγματος, σε συνδυασμό και με το άρθρο 17 παρ.1,που εγγυάται το δικαίωμα στην ιδιοκτησία; Κατοχυρώνεται η ισότητα όλων των ιδιοκτητών ζώων έναντι του νόμου κατά το άρθρο 4 παρ. 1 Συντάγματος;
  3. Ποια ειδικότερα προβλήματα τίθενται σε σχέση με τις Αλωπεκίδες και άλλες αυτόχθονες φυλές ζώων στην χώρα μας;

Η Ο.Μ.Μ.Α. λέει όχι στην υποχρεωτική στείρωση των ζώων συντροφιάς, διότι, σύμφωνα με την γνωμοδότηση του Συνταγματολόγου:

– Οι ορισμοί του σχεδίου νόμου είναι κάθε άλλο παρά ικανοποιητικοί σε σχέση με την ευζωία των «ζώων συντροφιάς».

– Οι διατάξεις του σχεδίου νόμου για την υποχρεωτική στείρωση των ζώων συντροφιάς και ιδίως των δεσποζομένων ζώων, αντιβαίνουν ευθέως στην ευζωία των ζώων συντροφιάς και στην βίωσή τους σύμφωνα με το είδος τους και την φυσική τους υπόσταση και προορισμό.

– Το καθεστώς αναπαραγωγής των ζώων συντροφιάς, όπως προκύπτει από τον συνδυασμό των άρθρων 5 και 6 του σχεδίου νόμου, οδηγεί στην αναπαραγωγή τους αποκλειστικά και μόνο από το εμπορικό δίκτυο εκτροφής-εμπορίας.

– Από την άποψη των συνταγματικών δικαιωμάτων των ιδιωτών ιδιοκτητών ζώων, η υποχρεωτική στείρωση των δεσποζομένων ζώων οδηγεί σε δυσανάλογο περιορισμό και σε παραβίαση των δικαιωμάτων αυτών των ιδιοκτητών
– Οι αρχαίες αυτόχθονες φυλές σκυλιών στην Ελλάδα οφείλουν να λάβουν ειδική προστασία και εξαιρετική ευνοϊκή ρύθμιση καθώς πληθυσμιακά απειλούνται με σοβαρή ελάττωση ή και με αφανισμό. 

Σχετικά με την Ο.Μ.Μ.Α.

Η Ομάδα Μελέτης & Μέριμνας για τις Αλωπεκίδες ιδρύθηκε το 2013. Ιδρυτικά μέλη είναι η Μαρία Γκινάλα (Διεθνής κριτής μορφολογίας σκύλων) η οποία συνέταξε την περιγραφή του γηγενούς αυτού ελληνικού τύπου σκύλων, βάσει μελετών και καταγραφής ατόμων του τύπου σε όλη την Ελλάδα, από την δεκαετία του 1980, και ο Δρ. Σπύρος Χλειουνάκης, ο οποίος μαζί με επιστημονική ομάδα διεξήγαγε έρευνα πεδίου από το 2005 έως το 2013, τα συμπεράσματα της οποίας δημοσιεύθηκαν σε επιστημονικά συνέδρια και στον τύπο. (Εργαστήριο Ανατομίας, Τμήμα Ζωικής Παραγωγής, Α.Τ.E.Ι. Θεσσαλονίκης, Δ/νση Κτηνιατρικής Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Σερρών, Εργαστήριο Ζωοτεχνίας, Τμήμα Αγροτικής Ανάπτυξης Δ.Π.Θ.). [1]

Η Αλωπεκίδα αναφέρεται στην αρχαία βιβλιογραφία (Αριστοτέλης, Αριστοφάνης, Ξενοφών κ. α.). Ευρήματα και οστά αυτού του τύπου έχουν επισημανθεί από την ύστατη παλιολιθική και πρώτη νεολιθική εποχή στον ελλαδικό χώρο (προϊστορικοί οικισμοί Ασκηταριού, Διμηνιού, Μακρύγιαλου Πιερίας, Προμαχώνος, Σιταγρών, Σέσκλου κ.α.) και βάσει αυτών έχει συνταχθεί παλαιοζωολογική μελέτη που υποστηρίζει την υπόθεση ιδιαίτερου γεγονότος εξημέρωσης του σκύλου στην περιοχή μεταξύ 9ης και 7ης χιλιετίας ΠΚΕ. Πρόκειται επομένως για τον αρχαιότερο τύπο σκύλου της Ευρώπης, ο οποίος εξακολουθεί να υπάρχει και να επιβιώνει στον ελληνικό χώρο με ιστορική συνέχεια και απαράλλακτος. [2]

Η Αλωπεκίδα είναι σήμερα κρίσιμα απειλούμενη με άμεση εξάλειψη: οι σκύλοι αυτοί είναι πρωτόγονοι, έρχονται σε οίστρο άπαξ του έτους (σε αντίθεση με τους μεταγενέστερους τύπους σκύλων, οι οποίοι εμφανίζουν οίστρο κάθε εξάμηνο) και λόγω του μικρού τους μεγέθους γεννούν ελάχιστα μικρά (τρία με τέσσερα). Κυρίως ευρίσκονται σε απομακρυσμένα χωριά, όπου έχουν αποφυγει την επιμειξία με ξένους, εισαχθέντες τύπους σκύλων, λόγω και του μικρού μεγέθους των, και όπου ακόμα διαβιούν ημι-δεσποζόμενοι. Ετσι συλλαμβάνονται ως “αδέσποτα-ημίαιμα” από φιλόζωους και σωματεία που δεν γνωρίζουν την ύπαρξή τους και στειρώνονται, οδηγώντας έτσι αυτό τον προαιώνιο εθνικό θησαυρό, που θα έπρεπε να προστατεύεται, σε εξαφάνιση. 

Οι Αλωπεκίδες έχουν μοναδική γενετική σύσταση και είναι εξαιρετικά χρήσιμοι σκύλοι εργασίας: ο παραδοσιακός τους ρόλος περιλαμβάνει την συνοδεία και καθοδήγηση βοοειδών, την προστασία πουλερικών και κουνελιών από αλεπούδες, ασβούς και κουνάβια (επειδή είναι μικρόσωμα, τα έβαζαν να κοιμούνται το βραδι μέσα στο κοτέτσι της αυλής ή της αγροικίας) και την απομάκρυνση μικρών επιβλαβών και τρωκτικών (ποντίκια, αρουραίοι, φίδια). Μας έχει ζητηθεί, από το γενετικό εργαστήριο που έχει κάνει την χαρτογραφηση γονιδιώματος του σκύλου στην Σουηδία, η δειγματοληψία από ικανό αριθμό τέτοιων σκύλων, προκειμένου να τα μελετήσουν. Δυστυχώς όμως είναι αδύνατον να διασωθεί το είδος λόγω της άγνοιας και των μαζικών στειρώσεων χωρίς διάκριση, ούτε να περισυλλέξουμε και να διαιωνίσουμε το είδος, ούτε να μελετηθεί επιστημονικά, αν δεν προστατευθεί νομικά από την Πολιτεία.

Η Ομάδα Μελέτης & Μέριμνας για τις Αλωπεκίδες υπάγεται στο πρόγραμμα Προστασίας & Διάσωσης των Αυτοχθόνων Φυλών Αγροτικών & Οικόσιτων Ζωών του Δικτύου της ελληνικής Εταιρείας “Αμάλθεια” [3] η οποία είναι επίσημος εκπρόσωπος του διεθνούς δικτύου για την προστασία αγροτικών γηγενών ζώων της Ευρώπης. Η Ο.Μ.Μ.Α λειτουργεί ως φορέας ενημέρωσης του κοινού, διάσωσης, μελέτης, καταγραφής και υιοθεσίας των Αλωπεκίδων από μέλη της. Ακολουθεί επιστολή της Ο.Μ.Μ.Α προς τα αρμόδια Υπουργεία με προτάσεις για την επιβίωση των Αλωπεκίδων, που είναι τμήμα της ζωντανής εθνικής πολιτισμικής μας κληρονομιάς, στα πλαίσια της προστασίας και ανάπτυξης γηγενών τύπων σκύλων (ενδεικτικά: Αλωπεκίς, Κοκόνι, Μολοσσός της Ηπείρου, Κορδολούρι Σκύρου και λοιποί χρησιμότατοι σκύλοι εργασίας που προστατεύουν ελληνικά είδη ζώων της υπαίθρου).

1.https://www.tovima.gr/2013/02/08/science/arxaioelliniki-ratsa-skyloy-zei-kai-kindyneyei/

2.https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%91%CE%BB%CF%89%CF%80%CE%B5%CE%BA%CE%AF%CF%82

3.http://www.amalthia.org/images/amaltheia_news/gr/10/Amaltheia_Nea_10.pdf?fbclid=IwAR056Xpan836axbeq8SAUlblYm787HuYfXPHLmUUlDO3aTVXkQor8jCXkzw

Ομάδα Μελέτης & Μέριμνας για τις Αλωπεκίδες – επικοινωνία: alopekis.greek.dog@gmail.com

https://greatdanegnosis.wixsite.com/alopekis